August 7, 2022 4:55 pm

Thực hư Gia Cát Lượng “mượn gió đông” đánh trận Xích Bích

Trong Tam quốc diễn nghĩa, Gia Cát Lượng là nhân vật được miêu tả là có thể “hô phong hoán vũ”, được thiên địa thần linh giúp đỡ nên đã khiến cho quân Tào Ngụy nhận cái kết thảm bại trong trận Xích Bích. 

Một trong những trận chiến nổi bật nhất thời Tam Quốc phải kể đến trận Xích Bích, đây là cơ sở để tạo ra thế chân vạc, giúp cho Lưu Bị thành lập nên nhà Thục Hán. Mưu kế “mượn gió đông” để dụng hoả công trong trận chiến Xích Bích của Gia Cát Lượng đến này vẫn còn lưu truyền trong hậu thế. 

Các học giả Trung Quốc ngày nay có đánh giá, trận chiến Xích Bích chính là một chiến dịch quân sự có tổ chức, có chuẩn bị, được hoạch định một cách rõ ràng trong thời gian dài”, với sự tham chiến của Tào Ngụy do Tào Tháo đứng đầu giao đấu với liên minh Tôn Quyền – Lưu Bị. 

Ngay từ những năm 207, Tào Tháo đã huấn luyện thuỷ quân tại Hà Bắc và chuẩn bị cho kế hoạch xua quân Nam tiến. Nhưng vì muốn bảo toàn toàn bộ lực lượnh, thừ tháng 9 năm 208, Tôn Quyền và Lưu Bị đã tất bật chuẩn bị thành lập liên minh để đối phó với Tào Tháo.

Nếu xét về lực lượng tham chiến thì Tào Tháo ước tính lực lượng của ông Nam tiến sẽ có 200.000 người. Sau khi đánh chiếm Kinh Châu Tào Tháo sẽ thu nhận thêm hàng binh từ Lưu Biểu, khiến quân số tăng lên gần 300.000. Mặc dù vậy, các nhà sử học lại cho rằng, trên thực tế quân số có thể tham gia chiến đấu cho Tào Ngụy chỉ khoảng 150.000 người.

Ở bên kia chiến tuyến, Tôn Quyền cũng có đến 30.000 thuỷ quân. Lưu Bị có 10.000 thuỷ quân và gần 10.000 bộ binh. Liên minh Thục Ngô về cơ bản cũng có tới 50.000 – 60.000 binh lính. 

Tháng 10/ 208, hai phe này đụng độ nhau tại trận chiến ở Xích Bích. Vì đội quân phía Tào Tháo là người phương Bắc, không có thế mạnh về thuỷ chiến nên nhiều binh sĩ bị bệnh tật và tinh thần có phần sa sút.

Vì quá xem thường đối phương cùng với năng lực thuỷ chiến thấp kém, Tào Tháo đã liên tiếp chuốc lấy thất bại. Tào Tháo rút quân về bờ Bắc sông Trường Giang để ổn định lại lực lượng.  

Để giảm kể việc thuyền rung lắc do sóng, khiến các binh lính nôn ói, Tào Tháo đã sử dụng kế liên hoàn chiến thuyền, ông ra lệnh cho binh sĩ nối các thuyền chiến lại với nhau, cứ 30 – 50 chiếc cột lại làm một, ở phía bên trái mạn thuyền. Nếu như vậy các binh sĩ trên thuyền đã có thể đi lại như trên đất bằng, thậm chí còn có thể cưỡi được ngựa. 

Nhược điểm của “Liên hoàn chiến thuyền” chính là biến lực lượng Tào Tháo trở thành mục tiêu lớn, khó di chuyển và dễ bị trúng hoả công. Thời điểm diễn ra trận chiến Xích Bích là đúng vào thời điểm mùa đông rõ rệt, khi đó chỉ có gió Tây Bắc nên Tào Tháo vô cùng yên tâm. Ông nghĩ: “Thời điểm rét nhất thì chỉ có gió Tây Bắc chứ làm gì có gió Đông Nam? Quân ta ở hướng Tây Bắc, quân địch ở phía Nam, nếu chúng châm lửa thì chẳng phải tự đốt quân của mình hay chăng, như vậy thì việc gì phải sợ”.
Để chuẩn bị cho kế hoạch dùng hoả công, Đại đô đốc phe Đông Ngô là Chu Du đã lén dùng kế ly gián khiến cho Tào Tháo giết chết tướng giỏi. Một mặt khác lại dùng mưu sĩ tìm cách khiến Tào Tháo tin tưởng vào kế “Liên hoàn chiến thuyền”, mặt khác vừa dùng “khổ nhục kế” để lão tướng Hoàng Cái xin đầu hàng Tào Tháo để có thể ứng biến trong ngoài đúng lúc.  

 

Mọi sự chuẩn bị sẵn sàng nhưng chỉ thiếu mỗi gió đông. Trong một ngày nọ, khi Chu Du đang đứng quan sát động tĩnh của quân Tào thì gió Tây Nam bắt đầu nổi lên, đập cả cờ vào phướn mặt.

Chu Du lúc này vì quá lo lắng nên có thổ huyết mà ngã ra bất tỉnh. Nghe tin vây, Gia Cát Lượng mới mượn cớ đến thăm và viết mật thư 16 chữ: “Dục phá Tào công, nghi dụng hoả công; Vạn sự cụ bị, chỉ kiếm đông phong”. Câu này có ý nghĩa là muốn đánh bại Tào tháo thì phải dùng hoả công, tất cả đã được chuẩn bị sẵn sàng, chỉ chờ mỗi gió đông đến. 

Cảm thấy vui mừng vì Gia Cát Lượng đã hiểu được sự lo lắng của mình, Chu Du mới hỏi xem Lượng có phương kế gì hay không. Lúc này Gia Cát Lượng mới tự tin nói mình có tài “hô phong hoán vũ”, mượn gió đông 3 ngày 3 đếm để giúp Đông ngô đánh bại Tào Ngụy. 

Theo mệnh lệnh của Gia Cát Lượng, Chu Du cho người lập Thất tinh đàn ở phía nam Tinh sơn, tạo điều kiện để Gia Cát Lượng hàng ngày khấn cầu. 

Mặt khác, Chu Du cũng đã ra lệnh cho Hoàng Cái chuẩn bị sẵn 20 thuyền nhẹ chất hết những đồ vật dễ cháy để chuẩn bị đánh Tào. Đã nhiều ngày trôi qua mà thời tiết vẫn chưa có dấu hiệu chuyển biến gì khiến cho Chu Du không khỏi sốt ruột. 

Nhưng đến ngày nọ, khi gió Đông Nam bỗng nhiên thổi mạnh. Chu Du chờ đến mỗi thời điểm đó để phất cờ tổng tiến công. Hoàng Cái soái lĩnh đội thuyền hoả công, giả vờ ra hàng Tào Tháo để kiếm cách tiếp cận gần rồi bất ngờ phóng hoả, thiêu cháy chả chiếc thuyền của Tào Ngụy. 

Khi gió đông thổi ngày một mạnh khiến lửa bén cực nhanh, chỉ trong nháy mắt, hàng trăm chiếc thuyền đều chìm trong biển lửa. 

Thừa thế xông lên, Liên minh Lưu Bị – Tôn Quyền bắt đầu truy đuổi tàn binh của Tào Tháo. Trên đường gấp rút tháo chạy thì gặp mưa lớn, vì vậy lực lượng quân Tào chết khá nhiều. Tào Tháo sau đó phải giữ lại một phần binh sĩ để trấn giữ Giang Lăng và Tương Dương, còn mình thì rút quân về phương Bắc. 

Trên thực tế, Gia Cát Lượng cũng không phải là người giỏi phân tích dự đoán thời tiết, ông chỉ có thể đoán được ngày nào có gió đông không thể nào “mượn” được gió. Gia Cát Lượng là người có hiểu biết về Kinh Dịch nên lợi dụng sự thay đổi định kỳ của thời tiết để giúp quân sĩ có sức chiến đấu tốt nhất. 

Theo như cách lý giải của khoa học thì Xích Bích chính là khu vực nằm ở phía Đông, gần khu vực sông Trường Giang. Vào mùa đông, vùng đất này hạ nhiệt độ xuống nhanh hơn cả trên sông, tạo thành một vùng khí áp cao, giúp cho xuất hiện gió Đông Nam trong từng khoảng thời gian nhất định. 

Theo như các nhà sử gia Trung Quốc thì Gia Cát Lượng có thể dự đoán được sự xuất hiện của gió Đông Nam nhờ khả năng tinh thông địa lý và thiên văn, ông còn có thể nhận ra những hiện tượng bất thường để biết được dấu hiệu thời tiết thay đổi. 

Cũng có thể gió đông giúp thiêu cháy chiếc thuyền Tào Tháo trong trận Xích Bích chỉ là thông tin được thêu dệt mà không có tính xác thực. Bởi nếu không có gió, liên minh Lưu Bị – Tôn Quyền vẫn có thể dùng các yếu tố về địa hình để dùng hoả công. 

Sau này, khi đọc Kinh Dịch, Tào Tháo đã ngộ ra nguyên nhân thất bại của mình là do yếu tố thời tiết và ông cũng không biết nói gì hơn. 

Comments (0)

Leave a Reply